تابآوری و باورهای اعتقادی ملت ایران در جنگ، شایسته پردازش عمیق علمی است
به گزارش خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، سردار باقرزاده رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در مراسم رونمایی از پوستر «کنفرانس بینالمللی فقه و حقوق حکمرانی جنگ» که در سالن جلسات این مجتمع برگزار شد با اشاره به رویکرد فقهی اسلام در باب جنگ اظهار داشت: رویکرد فقهی جنگ در جهت کاهش دامنه جنگ، کاهش آلام جنگ و توجه به مسائل انسانی جنگ است که این امور همگی مطلوبیت دارد.
وی با اشاره به مباحث حقوق بشری و قوانین ژنو تصریح کرد: در قوانین ژنو محدودیتهایی برای ما ایجاد میشود. خوشبختانه در این زمینه در حوزه علمیه کارهای خوبی صورت گرفته و در چند مجلد کتاب به این موضوع پرداخته شده است.
روایتسازی دشمن در جنگ تحمیلی
سردار باقرزاده با اشاره به تجربیات جنگ تحمیلی گفت: یکی از مشکلات ما در دوران دفاع مقدس این بود که از سوی دشمن به عدم تمکین از هنجارهای بینالمللی متهم میشدیم. صدام یک جنگ روانی سنگین علیه ما به راه انداخته بود و فضاسازی گستردهای ایجاد کرده بود.
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح با ذکر مثالی از جنایات رژیم بعث در خلیج فارس افزود: صدام چاههای نفت و سکوهای نفتی ما را بمباران و فضاسازی کرد که لکههای نفتی به سمت تأسیسات آب شیرینکن حرکت کرده و مردم دچار تشنگی و بیآبی میشوند؛ درحالی که چنین چیزی اتفاق نیفتاده بود.
وی ادامه داد: گاهی دشمن برای تحمیق تودهها، ادعاهای عجیبی مطرح میکرد؛ مثلاً تصاویری از ماهی مرده منتشر میکردند که به قلاب صیادی گیر کرده بود، درحالی که ماهی مرده هرگز نمیتواند طعمه را بخورد. این سطح از تحمیق تودهها علیه ما انجام میگرفت.
ابعاد کاهش دامنه جنگ
سردار باقرزاده با بیان اینکه موضوع کاهش دامنه جنگ ابعاد مختلفی دارد، خاطرنشان کرد: این که کاهش دامنه جنگ صرفاً در بعد زمان مطرح است یا در دامنه سرزمینی و مناطق مسکونی و غیرمسکونی نیز باید مورد توجه قرار گیرد، نیازمند مدخلیات جدی است. ما باید مشخص کنیم که موقعیت هایی مانند پل کرج، مدرسه و موارد مشابه را تا چه اندازه میتوانیم از ترکشهای جنگ در امان نگه داریم.
روحیه جنگی؛ غفلت بزرگ علمی
وی با تأکید بر ضرورت توجه به مقوله روحیه در مطالعات جنگ اظهار داشت: به جد معتقدم از موضوع روحیه در کشور غفلت شده است. روحیه جنگی و تابآوری باید به گونهای تعریف شود که هم توان مقاومت خودی را بالا ببرد و هم متقابلاً بر روحیه دشمن اثر بگذارد.
سردار باقرزاده با اشاره به فقدان تعریف جامع از روحیه جنگی در دانشکدههای نظامی بیان داشت: تا آنجا که دیدم، تعریف جامع، کامل و مانعی از روحیه جنگی در دانشکدههای نظامی وجود ندارد. تعاریف مختلفی ارائه شده، اما من به یک جمعبندی رسیدهام و این تعریف را بر اساس تعالیم قرآنی ارائه میدهم.
وی تعریف خود از روحیه را این گونه بیان کرد: روحیه عبارت است از ایمان و باور به آن چیزی که فرد را در نبرد مهیا و آماده میکند.
معادله پیروزی در جنگ
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در بخش دیگری از سخنان خود به فرمولهای رایج در مکاتب نظامی شرق و غرب اشاره کرد و گفت: همه مکاتب نظامی میگویند برای پیروزی در جنگ باید سه برابر قدرت طرف مقابل امکانات داشته باشید. اگر دشمن یک تانک دارد، شما باید سه تانک داشته باشید؛ در نیروی انسانی، یک به سه؛ در هواپیما، یک به سه؛ در خمپاره و موشک نیز همین نسبت.
وی تأکید کرد: حکمرانی جنگ بدون روایت جنگ ممکن نیست و در این زمینه کموکاستیهایی داریم. ضروری است که موضوع روحیه و روایتسازی در سطوح علمی، دانشگاهی و حوزوی مورد توجه جدی قرار گیرد.
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح با تبیین مفهوم روحیه در جنگ، آن را فراتر از تجهیزات و تسلیحات دانست و با اشاره به اینکه هر قدر تجهیزات بیشتر باشد، بازدارندگی و نقش در پیروزی افزایش مییابد، بیان داشت: اما روحیه چیز دیگری است. روحیه یعنی باور به یک قدرت برتر که مرا در صحنه نبرد یاری میکند.
استناد به قرآن کریم
سردار باقرزاده با استناد به آیات قرآن کریم افزود: خداوند در سوره آلعمران میفرماید: «وَاللَّهُ مَوْلَاكُمْ وَهُوَ خَيْرُ النَّاصِرِينَ» خداوند مولای شماست و او بهترین یاوران است. اما فرایند این یاری بسیار جالب است. در آیه ۱۵۱ همین سوره میفرماید: «سَنُلْقِي فِي قُلُوبِ الَّذِينَ كَفَرُوا الرُّعْبَ» یعنی ما در دل کافران خوف و رعب میافکنیم. چرا؟ چون آنها به سلطان و قدرت مادی تکیه کردند.
وی ادامه داد: خداست که «رُعْب» یعنی خوف سراسری ایجاد میکند. نمونه آن را در هلیکوپترهای آمریکا در طبس دیدیم که زمینگیر شدند. یا در دشت مهیار اصفهان مشاهده کردیم. باید دانست که این خداست که خوف ایجاد میکند و دشمن را به لرزه میاندازد.
روحیه و جانفشانی در جنگ
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح با بیان اینکه زیباترین صحنهای که انسان میتواند فداکاری و جانفشانی خود را نشان دهد، میدان جنگ است، ابراز کرد: خداوند در همین صحنه است که نیروی جانفدا و ایثارگر را تربیت میکند. من فکر میکنم این موضوع هنوز جای کار دارد و در مقاطع مختلف باید پردازش شود.
امدادهای غیبی در دفاع مقدس
وی با اشاره به امدادهای غیبی در جنگ تحمیلی اظهار داشت: بارها امدادهای غیبی را چه به صورت ایجابی و چه سلبی در جنگ تحمیلی مشاهده کردیم. یک نمونه در عملیات بیتالمقدس در شرق کارون رخ داد که بچهها از روی پلهای زده شده عبور کردند و به جاده اصلی خرمشهر رسیده و درگیر شدند. دشمنان گفتند ما احدی را ندیدیم که نزدیک شود؛ یعنی خدای متعال در قوه مخیله کفار تصرف کرد و آنان نیروهای ما را ندیدند.
سردار باقرزاده نمونه دیگری را از زبان سردار فتحالله جعفری نقل کرد و بیان داشت: در تپههای نُعَیْمیّه در بستان، یک گردان ما با یک لشکر عراق درگیر شد. فرمانده لشکر عراق که اسیر شد به ما گفت: «اولین تکبیری که گفتید، من خودم را باختم.» به ما گفت شما چند لشکر بودید؟ درحالی که ما بیش از یک لشکر نبودیم، اما در قوه مخیله آنها، چند لشکر و حتی فرشتگان ظاهر شده بودند.
وی افزود: ۱۰ نفر رزمنده در جنگ، در قوه مخیله کفار چند برابر دیده میشوند. این مسائل در باورمندی نیروهای رزمنده بسیار مؤثر است. اگر خوب تبیین شود، قدرت روحی و تابآوری رزمنده بالا میرود.
جای خالی پژوهش علمی
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح با تأکید بر اینکه هنوز جای کار علمی در این حوزه وجود دارد، بیان داشت: پژوهشگاه حوزههای علمیه و دیگر مراکز باید به این موضوع بپردازند.
سردار باقرزاده در بخش دیگری از سخنان خود با نقد نگاه صرفاً ژئوپلیتیکی به ایران ابراز کرد: در تلویزیون هر کسی میآید صحبت میکند، مدام موقعیت ژئوپلیتیک کشور را به رخ میکشد. اما این موقعیت در زمان چنگیزخان هم بود، چنگیزخان هم در همین موقعیت ژئوپلیتیک بود. چه شد که ایران ایستاد و مغول را در خود هضم کرد؟ موقعیت و عناصر فرهنگ، زبان، قومیت و مذهب (ژئوکالچری) و باورهای ایمانی و دینی بود که اثرگذار بود؛ نه صرفا موقعیت ژئوپلیتیک.
وی افزود: مغول که به ایران آمد، شیعه شد، مسجد گوهرشاد را ساخت، آثار فاخر معماری تیموری را به جای گذاشت. این یعنی موقعیت فرهنگی و باور دینی و ایمانی بیش از موقعیت جغرافیایی اثرگذار است. ما باید به این بُعد بیشتر بپردازیم و هی پزِ «ژئوپلیتیک» ندهیم.
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در پایان تأکید کرد: ایمان و باورهای اعتقادی در صحنه جنگ و تابآوری ملت، شایسته پردازش عمیق علمی است و امیدوارم این مباحث در کنفرانس بینالمللی فقه و حقوق حکمرانی جنگ به صورت جدی دنبال شود.