ضرورت فعالسازی کنشگران اجتماعی برای رفع گرههای ذهنی جوانان
حجتالاسلام مسلم وافی، عضو مجمع نمایندگان طلاب در گفتوگو با خبرنگار گروه جمعیت و تعالی خانواده خبرگزاری رسا، به راهکارهای نوین برای تغییر نگرشهای اجتماعی در حوزه جمعیت و خانواده پرداخت و با انتقاد از سطحینگری در تولید محتوای رسانهای و تأکید بر اهمیت «کنشگری اجتماعی»، خواستار جایگزینی روشهای سنتی ترویجی با رویکردهای مبتنی بر گفتوگوی مستقیم و رفع گرههای ذهنی جوانان شد.
نقد عملکرد صدا و سیما و تولیدات فرهنگی
حجتالاسلام وافی با اشاره به تلاشهای اخیر صدا و سیما در زمینه ترویج فرهنگ خانوادهپروری، بیان کرد که اگرچه برنامهها و سریالهای خوبی در دو سال اخیر پخش شده است، اما این اقدامات به تنهایی کافی نیستند.
وی به سریالهایی اشاره کرد که تلاش کردهاند فرهنگ خانوادهپروری را ترویج دهند، اما افزود: آیا این کافی است؟ خیر. ما نیاز به تغییر نگرشهای عمیق ذهنی داریم. سریالسازی به تنهایی نمیتواند گرههای کور ذهنی نسل جوان را باز کند. رسانه باید فراتر از نمایش صرف، به تحلیل ریشههای ترس و نگرانیهای جوانان بپردازد.
وی تأکید کرد: تولیدات رسانهای نباید صرفاً به نمایش زندگی ایدهآل خانوادهها بسنده کند، بلکه باید به بیان چالشها و راهحلهای عملی برای عبور از آنها بپردازد.
حجتالاسلام وافی خاطرنشان کرد: بسیاری از جوانان با شنیدن داستانهای موفقیتآمیز، احساس میکنند که این الگوها دستنیافتنی هستند. بنابراین، رسانه باید پلی بین واقعیتهای سخت و امیدواری باشد، نه اینکه تنها رویاهایی دور از دسترس را ترسیم کند.
ضرورت فعالسازی کنشگران جمعیت در ۲۸ استان
عضو مجمع نمایندگان طلاب بر راهکار اصلی برای تغییر نگرشها تأکید کرد و گفت: راهکار اصلی چیست؟ بستن کانالهای نفوذ و فعالسازی "کنشگران جمعیت" در ۲۸ استان. باید افرادی وارد میدان شوند که با مردم در ارتباط باشند، گرههای ذهنی آنها را باز کنند و ترسهای بیمورد را از بین ببرند.
وی افزود: این کار بسیار سریعتر و مؤثرتر از ارائه زمین یا وام است. بسیاری از مردم گرههای ذهنی دارند که باید توسط یک فرد قابل اعتماد (مانند مبلغین یا فعالان اجتماعی) برطرف شود. کنشگران جمعیت باید به عنوان "مهرههای اصلی" در جامعه حضور یابند و با گفتوگوهای صمیمانه و تخصصی، نگرانیهای جوانان را بشنوند و پاسخ دهند. این رویکرد مبتنی بر اعتمادسازی، میتواند تأثیر بسیار بیشتری نسبت به تبلیغات کلان رسانهای داشته باشد.
حجتالاسلام وافی بیان کرد: در حال حاضر، شبکهای از فعالان جمعیت وجود دارد، اما این شبکه نیاز به تقویت، آموزش و سازماندهی مجدد دارد.
وی پیشنهاد داد: با آموزش کنشگران در زمینههای روانشناسی، اقتصاد خانوار و حقوق خانواده، میتوان این افراد را به بازوهای اجرایی قانون جوانی جمعیت تبدیل کرد.
تجربه موفق معرفی الگوها و کاهش ترسها
حجتالاسلام وافی در ادامه به نقش معرفی الگوهای موفق در کاهش ترسهای جوانان اشاره کرد و گفت: امام خمینی (ره) و دیگر بزرگان همواره بر معرفی "نمونههای موفق" تأکید داشتند. در حوزه کنشگران جمعیتی، معرفی الگوهای موفق در جامعه میتواند ترسهای مردم را بریزد و انگیزه فرزندآوری را افزایش دهد.
وی افزود: بسیاری از جوانان به دلیل ترس از آینده اقتصادی یا نگرانی از تربیت فرزندان، از تصمیم به ازدواج و فرزندآوری پرهیز میکنند. معرفی خانوادههایی که با وجود چالشها، موفق به ساختن زندگی شاد و پویا شدهاند، میتواند به جوانان اطمینان دهد که این مسیر قابل طی است.
حجتالاسلام وافی تأکید کرد: این الگوها نباید صرفاً از قشر مرفه انتخاب شوند، بلکه باید خانوادههای معمولی که با تلاش و توکل بر خدا، موفق شدهاند، معرفی شوند تا برای عموم جوانان قابل الگوبرداری باشند.
نیاز به همت مشترک برای موفقیت
حجتالاسلام وافی بر ضرورت همکاری همهجانبه نهادهای مختلف تأکید کرد و گفت: برای جبران عقبماندگیها، نیاز به همت مشترک دولت، مجلس، حوزه علمیه، رسانهها و بخش خصوصی است. صدا و سیما باید با تولید محتوای عمیقتر و تعاملی، نقش خود را ایفا کند. حوزه علمیه میتواند با اعزام مبلغین متخصص، در سطوح محلی فعالیت کند. و مهمتر از همه، باید کنشگران جمعیت را به عنوان بازوهای اجرایی در سطح جامعه فعال کنیم تا گرههای ذهنی جوانان را باز کنند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: تغییر نگرشهای اجتماعی یک فرآیند زمانبر است، اما با استفاده از روشهای نوین و مبتنی بر اعتماد، میتوان در کوتاهمدت نیز به نتایج ملموسی دست یافت و افزود: امیدوارم که با توجه به پیام اخیر رهبرمعظم انقلاب و پیگیریهای مستمر فعالان جمعیت، شاهد تحولی جدی در نگرش جامعه نسبت به مسئله جمعیت و خانواده باشیم.